01 jun 26
Cijfers en Bijzonderheden 2025 TBS Nederland: te weinig capaciteit in tbs-sector
TBS Nederland publiceert vandaag het rapport ‘Cijfers en Bijzonderheden 2025’. In dat rapport kijken we terug op het afgelopen jaar in de tbs-sector en worden de ontwikkelingen geduid middels cijfers.
In 2025 namen we 118 nieuwe tbs-patiënten op in onze Forensisch Psychiatrische Centra (FPC’s) en Forensisch Psychiatrische Klinieken (FPK’s). Ter vergelijking: in 2024 waren dit er 164. Het aantal patiënten dat in 2025 voorwaardelijke beëindiging van de tbs-maatregel kreeg was 69. Gemiddeld waren er in 2025 1683 tbs-patiënten.
Verlof draagt bij aan een veilige weg terug
Er waren afgelopen jaar 85.661 verloven, verdeeld over begeleid en onbegeleid verlof. In 0.01% van de gevallen was de patiënt na een verlof niet op tijd terug op de afgesproken plaats na een begeleid of onbegeleid verlof vanuit een FPC of FPK.
In 2025 is de informatiecampagne ‘Verlof – Een veilige weg terug’ ontwikkeld om het grote publiek te informeren over verlof als onmisbaar onderdeel van een tbs-behandeling om mensen gecontroleerd, stapsgewijs en duurzaam te laten re-integreren in de maatschappij. Dit is een landelijke campagne die in oktober 2025 gestart is en nog steeds loopt: TBS-verlof -TBS Nederland
Capaciteitsproblematiek in de tbs-sector
In de tbs-sector staat de zorg onder grote druk. Er zijn te weinig plekken in klinieken, terwijl de hulpvraag groeit en behandelingen vaak veel tijd kosten. Zo bedraagt de behandelduur die in 2025 is vastgesteld inmiddels 10,1 jaar. Daarmee is de behandelduur met 1,4 jaar gestegen ten opzichte van de vastgestelde behandelduur in 2024, die 8,7 jaar bedroeg. Ook voor mensen die klaar zijn voor een volgende stap is er lang niet altijd een passende plek. Daardoor blijven patiënten soms langer in een zwaar beveiligde omgeving dan nodig, lopen wachttijden op en komt de veiligheid binnen klinieken onder druk te staan. Achter dit capaciteitsprobleem zitten dus niet alleen cijfers, maar ook mensen die wachten op passende zorg en begeleiding.
Hyacinthe van Bussel, Algemeen directeur Rooyse Wissel en voorzitter TBS Nederland:
“Het grote probleem achter de lange wachtlijst van mensen die in de gevangenis wachten op een tbs-plek, is dat er te weinig capaciteit is in de tbs-sector. Alle bedden in tbs-klinieken (met beveiligingsniveau 4) zijn nu bezet. Aan het einde van de behandeling zijn er te weinig plekken waar patiënten naartoe kunnen doorstromen. Veel patiënten hebben geen hoog beveiligingsniveau meer nodig, maar wél een plek in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) of in een instelling voor mensen met een verstandelijke beperking (lvb). We moeten goed onderzoeken hoe we de doorstroom kunnen verbeteren, zodat de behandeling ook korter kan worden.”
Betty Brouns, directeur patiëntenzorg/psychiater bij FPC Pompestichting en voorzitter inhoudelijk overleg TBS Nederland:
“Er zijn verschillende mogelijkheden om de in-, door- en uitstroom- problematiek tegen te gaan. Zo moeten er meer plekken komen in de ggz en in lvb-instellingen. Ook moeten we kijken welke tbs-klinieken hun capaciteit kunnen uitbreiden. Het liefst werken we met flexibele capaciteit. Dan kunnen we het beveiligingsniveau makkelijker aanpassen en zijn we minder afhankelijk van andere delen van de forensische zorg. Het aantal tbs-opleggingen zal altijd blijven schommelen. Met flexibele capaciteit kunnen we hier beter op inspelen.”
Lees het volledige rapport op www.tbsnederland.nl/publicaties.
De Van der Hoeven Kliniek is een van de tbs-klinieken die aangesloten is bij TBS Nederland.